Mama İçeriği Hakkında

 Bu yazımda mama içeriklerinde genellikle kullanılan hammaddeleri, aşina olmadığımız ürünleri ve nasıl olması gerektiğini paylaşacağım.

 Mama paketinin arkasında bulunan içerik mamanın içinde bulunan gıdaları bildirmektedir. Mamanın içeriğinde ilk olarak yazılan madde mamaya en çok konulan ürünü bildirmektedir. Bu yüzden de mamanın ilk birkaç içeriğinin et ile başlaması o mamanın iyi olduğunu gösteren nedenlerden sadece birisidir.

 Bazı mamalarda et olarak kullanılan ürünler sadece et olarak geçer bazı mamalarda ise "... eti unu" olarak geçer. ".. eti unu" yazmalarının nedeni şudur. Örneğin tavuk unu yazan bir mamada tavuk unu yazmasının nedeni; tavuğun göğsü, butu, kanadı ve boynu ayrıldıktan sonra geriye kalan karkas, iç organlar, kemikten ayrılan etlerden oluşmasıdır.  Mamalarda "... eti unu" bulunmasının nedeni bu ürünlerin maliyetinin daha az oluşudur. Bazı mamalarda "dehidre et" olarak da adlandırılmaktadır.

 Genel olarak mamaların içeriğinde etten sonra koyulan diğer hammaddeler pirinç ve mısırdır. Bazı mamalar pirinç unu, mısır unu, mısır grizi gibi hammaddeler de koymaktadırlar. Mamaların içine tahıl konulmasının sebebi maliyetinin düşük oluşu, tat katması ve enerji vermesidir. Ancak köpekler etobur canlılar olduğu için tahılın içinde bulunan selülozu sindiremezler. Dolayısıyla tahıl köpekler için gerekli ve yararlı bir besin değildir. Günümüzde pek çok mamanın içerisinde tahıl bulunmaktadır. Ayrıca bazı tahılların içinde bulunan protein grubu olan glutene çoğu köpeğin son derece duyarlılığı vardır ve bu tahıllı mamalarla beslenen çoğu köpekte egzama v.b gibi deri ya da çeşitli hastalıklar görülmektedir.

 Bu tahıl içeren mamalarda tahıl oranı %30 - %40 arasında gezerken et oranı ise %20-%30 gibi komik rakamlar içermektedir. Dolayısıyla köpekler için en uygun olan kuru mama, içeriğinin büyük bir çoğunluğu et, meyve ve sindirebileceği sebzelerden oluşmalıdır.

Bazı mamalarda et unu olabileceğinden bahsetmiştik ancak "meat by-product meal" veya "meat by product" yazan maddelere dikkat etmemiz gerekiyor. Et ununda köpekler için gereksiz ve zararlı gıdalar ayrıldıktan sonra geriye kalan iç organlar, karkas ve kemikten ayrılabilen etler yer alır. Bazı mamalarda ise "hayvan yan ürünleri" "kümes hayvanı ürünleri" "tavuk yan ürünleri" gibi maddeler yazan mamalar bulunmaktadır. İçeriğinde böyle yazan mamalarda o etini sağladığı hayvanın ayağı, gagası v.b gibi yenilmeyen yerler dahil etin her kısmı bulunmaktadır. Bu yüzden bu mamalar tercih edilmemelidir.

Mamaların içeriği hakkında bilmemiz gerekenler genel olarak bunlar... Bir sonraki yazımda içerikleri daha ayrıntılı olarak yazıp, inceleyeceğim.

Kuru Mamalar

 Bu yazıda en çok tercih ettiğimiz ve en pratik besleme şekli olan kuru mamaları kısa bir geçiş yapacağız. Kuru mamalar köpekler için hazırlanan temel besin değerlerini karşılama amaçlı geliştirilmiş paketler halinde satılan ortalama son kullanma tarihi, üretim tarihinden itibaren 1 yıl olan hazırlaması ve temizlemesi kolay köpek yemekleridir. 

 Kuru mamalarda genel olarak et, sebze, meyve ve tamamlayıcı ürün olarak yumurta, bira mayası, bitkisel ürün v.b gibi hammaddeler bulunmaktadır. Kuru mama çeşitleri saymakla bitmeyecek kadar çok fazla ürün barındırır ve pek çok kedi köpek mama firması bulunmaktadır. Bunlardan en tanınmış 10-15 tane mama firması bulunmaktadır. Kuru mamayla beslemedeki ana neden gerekli besin değerlerini eksiksiz ve tam olarak almasıdır. Evde hazırlayacağınız mamalar ya da ev yemekleri bir köpeğin temel besin ihtiyacını karşılayacak nitelikte besinler değildir. Bu yüzden pek çok bilimsel araştırma sonucu kuru mamalar köpeklerin tüm besin ihtiyaçlarını karşılamayı amaçlayan ve en çok tercih edilen beslenme şeklidir.

 Kuru mama seçerken önceki yazımda da bahsettiğim gibi içeriğine ve analiz değerlerine, besin kaynaklarının doğal olup olmadığına, katkı ya da koruyucu maddelerin olup olmadığına bakarak karar verebiliriz. Ancak bu içeriklerin iyi olup olmadığını anlayabilmek ve karşılaştırabilmek için bilmemiz gereken bazı belli başlı noktalar bulunmaktadır. 

 AAFCO (Amerikan Yem Kontrol Yetkilileri Derneği), köpek mamalarının genel analiz değerlerini belli bir standarta koyan resmi bir kuruluştur. Ancak AAFCO sadece formülasyonların besin değerlerini belirlemektedir. Test ya da denetim gibi işlemler yapmaz. Dolayısıyla mamalarda bulunan bu ibare mamayı almak için yeterli bir neden değildir. 

 Mamalarda Dikkat Etmemiz Gereken Önemli Noktalar

1. İçerik:

 İçerik mamalarda kullanılan ürünlerin neler olduğunu gösteren kısımdır. Mama seçmedeki en önemli kısım budur çünkü marketten bir salam aldığımızda ilk olarak içeriğine bakarız ve %100 dana olanını ararız. İşte içerik de bu yüzden önemlidir. Mamanın nelerden oluştuğunu, içeriğinde zararlı ve gereksiz madde olup olmadığını, katkı ya da koruyucu madde içerip içermediğini içeriğe bakarak anlayabiliriz. 

 Kuru mamalarda genel olarak kullanılan ve yabancı olduğumuz pek çok ürün bulunmaktadır. Sonraki yazılarımda her birinin ne işe yaradığını ve gerekli olup olmadığını açıklayacağım.

2. Irk ve yaş ayrımı:

 Kuru mamalar da küçük, orta, büyük ve yavru, yetişkin, yaşlı olarak ayrılır. Mamanın hangi et içerdiği, neli olduğu ve hangi köpekler için uygun olduğu bu durumlara göre ayrılır. Bu yüzden köpekler için çok çeşitli mamalar bulunmaktadır. Genellikle kuru mamalar tavuklu, kuzulu ve balıklı olarak üçe ayrılır. Farklı et ürünleri içeren mamalar da bulunmaktadır. Daha sonra dediğim gibi yaş ve ırk olarak da kendi aralarında daha çok çeşide ayrılır. Sindirim sistemi, deri alerjileri ve kısırlaştırılmış köpekler için v.b gibi durumlardan dolayı da özel mamalar bulunmaktadır. 

3. Analiz Değerleri

 Analiz değerleri mamanın içinde ne kadar protein, yağ, karbonhidrat, mineral, vitamin ve aminoasit gibi temel besin değerlerinin bulunduğunu belirtir. Bu temel besin değerlerinin ne fazla ne de eksik olması köpeğimiz açısından faydalı bir durum oluşturmamaktadır. Yavru bir köpek ya da gebe bir köpek bu besin değerlerine daha fazla ihtiyaç duyacağından yavru mamaları, yetişkin mamalarına oranla daha yüksek değerler içerirler. Bu değerlerinde neyin ne kadar olması gerektiğini sonraki yazılarımda açıklayacağım.

4. Mamanın Dostumuzda Yarattığı Etki

 Bir mama seçtik ve alıp kullanmaya başladık. Ancak daha önce olmayan ve aldığımız mamayla beslenmeye başladığından itibaren ortaya çıkan sorunları iyi gözlemlememiz gerekiyor. Her mama her köpekte aynı etkiyi yaratmıyor. Köpekler de tıpkı insanlar gibi olduğundan değişik gıdalara alerji ya da intolerans gösterebiliyorlar. Dolayısıyla en iyi mamayı seçmiş olsak bile içindeki bir maddeden dolayı köpeğimizde istemediğimiz bir etkiye neden olabilir. Bu yüzden mamayı kullanmaya başladıktan sonra köpeğimizi iyi gözlemlemeliyiz. Genelde bir mama köpekte ağız kokusunu, tüy parlaklığına ve dökülmesine v.b gibi fark edebileceğimiz durumlara olumlu yönde etki eder. Ancak demin bahsettiğimiz gibi alerji ve istenmeyen durumlar da gözlenebilir. Bunun genel nedenleri içeriğinde bulunan bir maddeye alerjisi olması ya da o mamanın kaliteli olmamasından kaynaklanabilir. Daha ayrıntılı detayları sonraki yazılarımda paylaşacağım.

 Genel olarak değerlendirmek gerekirse kuru mamalarda dikkat etmemiz gereken ayrıntılar bunlardır. Her bir yazımda bu başlıkları daha detaylı anlatacağım.